Anh Hữu Thỉnh ơi!

Số là, vốn chẳng màng tới chuyện văn chương, nên chưa bao giờ nghĩ tới chuyện lạm bàn những gì xảy ra trong giới ấy. Nhưng vì hôm nay, vô tình thấy anh Hữu Thỉnh đăng đàn giảng đạo, đọc thấy dăm ba ý không ưng, nên phải có đôi lời.

Trong bài "Dám viết, dám không sợ sai" đăng trên bào Thể Thao Văn Hóa, thấy anh bàn tới nhiều vấn đề khá to tát (và cả nhạy cảm nữa). Trong đó có đoạn nói về chiến tranh biên giới Việt-Trung:

"Chiến tranh biên giới Việt - Trung, riêng về đề tài còn ít người hiểu rõ này, nhà văn Hữu Thỉnh nói: “Nên viết không? Theo tôi là có. Phía bên kia người ta viết ghê lắm, tại sao chúng ta lại không? Viết là một đằng, còn công bố lại là chuyện khác, phải tính toán. Hội Nhà văn VN sẽ sẵn sàng mua lại tác phẩm”.

Thứ nhất, xin hỏi "Viết là một đằng, còn công bố lại là chuyện khác, phải tính toán" nghĩa là thế nào?

- Ở đây, phải tính toán cái gì? - Ảnh hưởng tới mối quan hệ Việt-Trung chăng?

- "Viết một đằng, còn công bố là chuyện khác" có đi trái với Tự do ngôn luận và Tự do báo chí hay không?

Bên kia người ta viết ghê lắm, nhưng được xuất bản (?); còn chúng ta tại sao lại không viết, nhưng phải xuất bản có tính toàn - QUẢ ĐÚNG LÀ NGHỊCH LÝ.

Thứ hai, "Hội Nhà Văn sẵn sàng mua lại tác phẩm" là ý gì? Nếu Hội Nhà Văn làm kinh doanh, thì việc mua lại các tác phẩm công bố cần phải tính toán có phải là bài toán kinh tế không? Hay vì Hội hàng năm vẫn được cấp "kinh phí" đều đặn, nên không cần phải quan tâm nữa.

Còn nếu không đứng trên quan điểm kinh doanh, Hội mua lại để làm gì? Chẳng lẽ, lại là chuyện thu mua để không lưu truyền những ấn phẩm ngược chủ trương?

Trộm nghĩ, sau vụ anh "bốc thơm" nhà thơ Hoàng Quang Thuận và những phát biểu như thế này, anh nên ngồi ở hậu cung để an hưởng thái bình thì hơn cả. Chứ cứ nói lăng xăng, có khi lại hỏng đường hậu vận về sau.

Góp ý kiểu gì?

Thực từ trước tới nay chẳng bao giờ thích bàn chuyện chính trị. Vì chẳng biết và cũng chẳng ham (nói ghét thì hơi quá). Nhưng vừa rồi thấy có bàn chuyện "Góp ý sửa Hiến pháp qua internet", thấy lạ quá, ngạc nhiên quá và quá sức tưởng tượng. Thế nên lại sinh ra băn khoăn và đôi chút hồ nghi cái hiệu quả của nó.

Hiến pháp là một hệ thống quy đinh những nguyên tắc chính trị căn bản và thiết lập kiến trúc, thủ tục, quyền hạn và trách nhiệm của một chính quyền.Ngoài Hiến pháp được hiểu như hiến pháp chính quyền còn có một số hình thức khác mang nghĩa rộng hơn như là hiến chương, luật lệ, nguyên tắc giữa các tổ chức chính trị (Wikipedia). Nói thế để thấy, Hiến pháp không phải là chuyện đơn giản để mà bàn.

Đa phần nhân dân còn chưa nắm được tinh thần pháp luật, bản chất các tổ chức chính trị, cơ chế vận hành nhà nước, và rất nhiều vấn đề thượng tầng khác có liên quan. Vậy thì hỏi, dân sẽ góp ý được cái gì cho Hiến pháp?

Thôi thì cứ tạm tin tưởng nhau rằng, bản dự thảo sẽ được đưa tới tay tất cả các tầng lớp (chứ không phải là nhóm được chọn sẵn), thì có ai đảm bảo rằng, dân đọc và hiểu hết những điều ghi trong đó. Chứ chưa nói tới chuyện góp thêm ý kiến.

Và rồi, những ý kiến đóng góp chưa xác đáng đó sẽ được tập hợp lại và minh chứng cho cái gọi là "trình độ dân trí còn thấp". Và lần sau sẽ bị bỏ qua trong vấn đề cần phải có dân chủ!

Nên nghĩ, cái việc sửa này cần chỉ cần sự góp ý của những thành phần có hiểu biết (tinh hoa dân tộc - không dùng từ trí thức) là đủ. Toàn bộ các ý kiến góp ý, khi đó, được thông báo để đại bộ phận nhân dân đọc và giám sát đại diện của mình tại Quốc hội hay các tổ chức khác.

Thế là được. Chứ cứ chạy theo cái danh dân chủ, có khi lại chẳng còn tí dân chủ nào ấy chứ!

Công nghệ vá

Cứ đúng lịch, vào chiều thứ sáu hàng tuần, họ lại tụ tập với nhau tại quán bia nằm gần Cây đa Nhà bò. Họ là những nhà thông thái, luôn am hiểu và nắm vững tất cả những tiến bộ mới nhất của loài người.

Cách họ cập nhật tiến bộ là gì ư? - Có thể nhiều người thắc mắc như thế. Vậy xin thưa luôn, họ đọc báo Nhân Dân, Quân Đội Nhân Dân và báo Hà Nội Mới.

Họ gặp nhau sớm hơn thường lệ, vì hôm nay có một chủ đề mới mà tất cả hẹn bàn hôm nay. Đó là công nghệ vá. Ai cũng chuẩn bị cho mình một thành tựu mới nhất và đem ra bàn thảo. Câu chuyện của anh nào được đánh giá là hay nhất sẽ không phải trả tiền bia.

Anh thứ nhất nói:
- Bọn Mỹ vừa phát minh ra công nghệ vá sọ. Nếu ai đó bị ngã đập đầu xuống đất, rạn sọ, thì chỉ cần dán một miếng vật liệu lên. Đảm bảo sau 1 giờ vỏ não liền lại như chưa từng bị làm sao.

Anh thứ hai đáp lại:
- Chưa ăn thua so với Trung Quốc. Họ vừa phát hiện ra cách vá lương tâm. Bất kể ai mà tâm hồn bị....chó gặm đều có thể được vá lại hoàn chỉnh, đẹp đẽ. Công nghệ này đã được thực hiện thí điểm trên một số vị lãnh đạo cấp cao. Kết quả là thành công mỹ mãn. Chánh phủ đang nghiên cứu để áp dụng đại trà cho chính quyền nhân dân các cấp.

Anh thứ ba cười khẩy:
- Vứt hết. Thua Việt Nam hết. Các ông không biết chúng ta đã phát minh và sản xuất thành công Miếng Vá Vạn Năng à. Vạn Năng nghĩa là gì ư? - Đó là vá cái gì cũng được. Về mặt kinh tế, nó sẽ mang lại nguồn thu lớn cho ngân sách quốc gia.

Này nhé, ngành giao thông với dự án hầm vượt hiện đại nhất Đông Nam Á hay đương cao tốc hiện đại nhất nhì gì đó đang bị nứt và xuống cấp. Chỉ cần vá bằng sản phẩm này là xong.

Hơn nữa nhé! Chính sách chưa đồng bộ, cũng có thể dùng sản phẩm này. Lỗ hổng xăng tạm nhập tái xuất, quản lý di sản, quy hoạch đô thị, quản lý cán bộ.....đều dùng được tuốt.

Lỗ hổng đạo đức cán bộ ư? Cũng dùng được, chỉ cần dán vài miếng là xong. Không cần phải tổ chức kiểm điểm, đỡ tốn kém bao nhiêu.

Còn điều này, các ông có tưởng tượng được không? Loại này còn vá được cả lỗ hổng của các tư tưởng, học thuyết nữa đấy.

Nên công nghệ của tôi phải là nhất. Nó giúp cỗ máy trở nên hoàn thiện rất nhanh, hợp cho việc "đi tắt đón đầu"!

Nói đến đây, hai anh kia trầm trồ, phải công nhận là công nghệ này tuyệt nhất, tầm ứng dụng cực kỳ rộng rãi, vượt qua mọi giới hạn.

Anh thứ ba, được một hôm không phải trả tiền, uống một chầu thật say. Hai anh kia sợ tốn kém, nên còn tỉnh và phải đưa anh thứ 3 về nhà.

Ai là thủ phạm?

1. Lại nhớ, lúc còn bé trong làng vẫn có trò ăn cắp điện. Hồi đó, đường dây điện chỉ có trần trùi trụi chạy vắt qua mảnh làng. Cứ đến chiều, trong làng mỗi nhà cầm 1 cây sào thật dài ra, ngoắc lên trên đường điện. Thế là có điện dùng "chùa". Rồi nay, mọi thứ cũng khác. Ăn cắp không còn được tiến hành theo cách "nguyên thủy" như ngày xưa. Bây giờ, người ta kẹp chì vào công tơ điện. Điện bị ăn cắp

Cũng ngày xưa, làng mình các nhà cũng ngấm ngầm ra xẻ đường ống chung, mắc trộm đường dẫn vào cái bể ngầm. Thế là, nghiễm nhiên có cái bể nước to, dùng nước thoải mái mà chẳng cần phải đóng tiền. Còn chuyện cái bể nước chung ở khu phố, chẳng cần ăn trộm. Cứ gọi là dùng "tràn tunh mây" - tài sản xã hội chủ nghĩa. Nay mọi thứ dần được thiết lập quy củ hơn. Người ta lại...kẹp chì...cho các đồng hồ nước. Nước bị ăn cắp

Dân số thành thị tăng nhanh, đường xá không đáp ứng kịp tốc độ phát triển. Ai cũng vội vàng, chen nhau sao cho đảm bảo được việc riêng của mình. Thế là tắc đường, mất thời gian. Thời gian bị mất

Đến việc đi làm nơi công sở, cũng nhanh nhanh chóng chóng điểm danh, quẹt thẻ, báo danh bằng máy chấm công rồi chạy ra ngoài làm cốc trà đá, ly cà phê. Nếu có việc phải đi ra ngoài, thì lẩn một mạch tới hết giờ làm, khỏi quay lại văn phòng. Thời gian bị "đánh cắp"

2. Chúng ta đa phần đều cảm thấy "thỏa mãn" khi đánh cắp được những thứ như trên. Đó là của chùa - cha chung không ai khóc. Có hiểu biết hơn chút thì bảo: Đó là của Nhà nước. Chẳng phải của mình!

Nhưng thực, nhà nước ở đây là cái gì? Nếu đó không phải là bộ máy chúng ta thuê, và trả công bằng tiền thuế chúng ta đóng.

Chúng ta luôn kêu rằng, mình bị móc túi. Cố nhiên, bộ phận cán bộ quản lý (chúng ta thuê) tham nhũng, đó là những tên ăn cắp "tài sản" của chúng ta.

Nhưng ngoài họ ra, chính thực, chúng ta lại "ăn cắp" của chính mình. Người này ăn cắp được điện, kẻ kia ăn cắp được nước. kẻ thì phung phí thời gian. Thì hóa ra, chúng ta - người dân, đã vô tinh móc túi nhau.

Nên nếu gạt ra ngoài bộ phận công quyền ăn cắp của dân, thì chính chúng ta là thủ phạm.

Trong "vụ án" này, chúng ta vừa là nguyên đơn, vừa là bị đơn.

Nên nghĩ, trước khi trách bộ máy công quyền, chúng ta cần phải ý thức được: Tính tủm mủn, ăn cắp vặt chính là nguyên nhân khiến "túi tiền" của chúng ta "ngót" lại!

Chuyên gia marketing

Nước Đất-Tai-Cờ nằm gần đất nước Thổ Nhĩ Kỳ (nơi nhà văn nổi tiếng Azit Nêxin sống). Lại kể chuyện công ty chuyên sản xuất thiết bị an ninh của Mỹ vừa sang bên đó tiếp thị máy phát hiện nói dối.

Chiếc máy phát hiện nói dối có cấu tạo với 4 cái đồng hồ. Một cái đồng hồ ta sẽ cắm vào rốn phạm nhân, cái thứ hai nối vào tim, cái thứ ba vào đầu, và cái thứ tư nối vào xương cụt. Ta biết rằng các phản ứng của con người được biểu hiện rõ nhất là ở bốn điểm đó.

Nếu phạm nhân khai không đúng, thì vùng rốn của y sẽ có mồ hôi toát ra và máy sẽ phát hiện được ngay lập tức, vì nó có khả năng phản ứng rất nhạy với đối với bất kỳ hiện tượng mồ hôi nào, dù rất ít và kín đáo, kể cả những trường hợp chảy mồ hôi mà mắt thường không thể quan sát được. Đồng thời kim của đồng hồ đo tim sẽ nhảy lên, kim máy đo não sẽ vạch ra một đườn vòng cung, còn chuông của máy nối với xương cụt sẽ reo khi phạm nhân bị kích thích mạnh. Bằng cách đó ta có thể kết luận một cách chính xác kẻ bị tình nghi có tội hay vô tội.

Sau khi thất bại trong việc tiếp thị sản phẩm này ở Thổ Nhĩ Kỳ, các nhân viên marketing của công ty sang nước Đất-Tai-Cờ làm việc với đại diện Bộ An Ninh. Sau nhiều ngày chờ đợi, đại diện hãng cũng gặp được đại diện của Bộ này.

- Chào ông. Rất vui được gặp ông. Hôm nay xin phép được giới thiệu với ông một số sản phẩm của hãng.

- Vâng. Chào ông. Ông có thể bắt đầu được rồi. - Đại diện Bộ đáp.

- Tôi biết hoàn cảnh 2 nước có nhiều điểm tương đồng. Công ty chúng tôi vừa thất bại ở Thổ Nhĩ Kỳ do một số đặc điểm xã hội của bên đó.

Giá sinh hoạt đắt đỏ, dân bên đó phải thắt bụng chặt quá, nên rốn của họ không thể toát mồ hôi được nữa. Dân chúng đã quá quen với ý nghĩ là bất cứ lúc nào cũng có thể được ăn bánh ô tô, tàu điện, hay thậm chí đang ngồi trên tàu, trên xe cũng có thể về chầu giời, vì đường xá vừa hẹp mà lại vừa xấu, nên chả còn cái gì có thể khiến họ sợ. Vì người ta nói dối nhau nhiều quá, nói dối nhau suốt ngày, vợ dối chồng, chồng dối vợ, người bán nói dối người mua, người mua đánh lừa người bán, người thuê nhà nói dối chủ nhà, rồi chủ nhà lại dối người thuê nhà, nghĩa là nói dối nhau tuốt tuồn tuột, người nọ lừa người kia, thành thử có nói dối thêm một lần nữa trước cái máy của ông thì họ cũng trơ ra...Còn cái xương cụt của họ thì khỏi cần nói! Cứ xô đẩy chen lấn nhau, đấm đá nhau túi bụi, cứ nhấp nha nhấp nhổm trên ghế băng các công sở để chờ xin việc hết ngày này sang ngày khác, nên xương cụt của họ đã mất hết cảm giác, không còn phản ứng gì nữa.

Vì thế, chúng tôi cũng muốn hỏi ý kiến ông về khả năng thành công của loại máy này tại nước ông?

Đại diện Bộ An Ninh đáp:

- Những điều trên cũng hoàn toàn giống ở đất nước chúng tôi. Vậy nên ông có thể giới thiệu ngay sản phẩm mới được rồi.

Đại diện Công ty đặt lên bàn một tập catalogue mới, và bắt đầu thuyết trình:

- Chúng tôi vừa mới phát minh ra 2 sản phẩm mới: MÁY PHÁT HIỆN TRỐN THUẾ và MÁY PHÓNG BAO CAO SU.

Nguyên lý rất đơn giản: Các ông chỉ cần đem 2 cái máy này đến bất kỳ nơi nào các ông muốn tìm ra Thủ phạm. Máy phát hiện trốn thuế sẽ kêu "tít tít" khi gặp hồ sơ sai phạm. Còn máy bắn bao cao su sẽ tìm đúng cái thùng rác gần nhất để phóng vào đó.

Người đại diện hãng nói tiếp:

- Cảnh sát quận Panacorigia bên Thổ Nhĩ Kỳ có nói với chúng tôi rằng: "Tìm thủ phạm với chúng tôi không khó. Cái khó là làm sao tìm được tội gán cho họ. Giá các ông phát minh được loại máy có thể giúp chúng tôi tìm ra cho mỗi thủ phạm, dù chỉ một tội gì đó, thì hay quá!"

Đó chính là lý do chúng tôi mang các sản phẩm này tới đất nước các ông tiếp thị, vì nghĩ 2 nước có nhiều điểm tương đồng.

Sau khi bàn bạc một lúc, đại diện Bộ An Ninh nước Đất-Tai-Cờ nói:

- Chúng tôi thấy sản phẩm của các ông rất tốt. Chúng ta sẽ ký hợp đồng cung cấp các sản phẩm này ngay trong tuần này.

Vậy là buổi giới thiệu sản phẩm đã thành công tốt đẹp.

Từ đó trở đi, tỉ lệ phạm tội tại nước này giảm hẳn!

Nhật ký Tuyết Tròn (3)

Lại kể, Tuyết Tròn vừa xong câu chuyện với Lừa Đầu Đàn về việc đàn gia súc đeo chuông ở cổ đi vòng quanh cột cờ ở sân. Nó lang thang đi về phía quả đồi, rồi chọn một gốc cây to và nằm. Nó thực sự khâm phục sự tài tình và sáng suốt của Lừa. Vì thực, để lãnh đạo đám gia súc với trí tuệ có hạn đó chẳng phải là dễ dàng gì. Nó thực hiểu vấn đề này khi cùng với Napoleon giáo huấn cho lũ gia súc bên trang trại lão Jones trước cuộc khởi nghĩa.

Nó nằm suy nghĩ rất lâu. Nếu thực, bọn gia súc khôn hơn một chút, hẳn cái công việc thường ngày chắc cũng sẽ đem lại năng suất cao hơn, đời sống sung túc hơn. Và hẳn, cái cối xay gió đã có thể hoàn thành trước khi những tai họa kia ập đến. Và Tuyết Tròn nghĩ tới cái việc giáo dục lũ gia súc, nhằm nâng cao nhận thức. Nó quyết tâm làm vậy. Trưa nó sẽ đến chỗ Lừa để nói ra kế hoạch của mình. Nó khoan khoái với cái viễn cảnh tốt đẹp đó, và ngủ quên mất lúc nào chẳng hay.

Khi mặt trời đứng bóng, nó mới tỉnh giấc. Nó chạy thẳng đến chỗ Lừa Đầu Đàn. Vừa vào đến cửa, nó thấy Lừa đang ngồi bên đĩa thức ăn ngon lành, vẫn còn đang bốc khói.

- Tôi có thể nói chuyện với anh một lát được không?

- Tất nhiên là được rồi. Anh vào đây ăn trưa với tôi luôn. - Lừa Đầu Đàn hồ hởi.

Tuyết Tròn đến và ngồi vào bàn ăn. Lừa mời nó ly rượu vang mới lấy từ trong hầm của Bà Chủ Lana. Sau khi cụng ly, Tuyết Tròn chậm rãi nói:

- Anh Lừa này, tôi có ý muốn bàn với anh chuyện Cải Cách Giáo dục và Đào tạo ở trang trại mình. Tôi thấy vấn đề này có ý nghĩa quan trọng lắm. - Tuyết Tròn vừa nói vừa liếc nhìn thái độ của Lừa.

- Anh cứ nói tiếp đi. Tôi cũng đang tính tới vấn đề này đây. Cũng cần phải đào tạo thêm cho các đồng chí của tôi để có thể nâng cao năng suất. Mùa đông cũng sắp đến rồi!

Tuyết Tròn phấn khởi vì ý kiến của nó được đánh giá cao. Nó nói tiếp:

- Tôi tính mở một số khu đào tạo kỹ năng làm việc cho đàn gia súc. Bên cạnh đó, tôi cũng muốn mở thêm một trung tâm giáo dục Tri thức cho họ nữa.

- Tri thức là cái gì? - Lừa tròn mắt ngạc nhiên.

- À. Đó là những kiến thức về xã hội loài người. Đào tạo kỹ năng lao động là một phần thôi. Tôi muốn các đồng chí của anh học thêm tri thức của con người, để họ có đủ khả năng làm chủ cuộc sống, và tổ chức nó tốt hơn - Tuyết Tròn nhiệt tình giải thích.

- Ừm. Tôi hiểu rồi. Nhưng tôi muốn hỏi anh câu này được không?

- Vâng. Anh cứ hỏi - Tuyết Tròn đáp.

- Vậy sau khi các đồng chí của tôi tiếp cận tri thức của con người, họ không còn tin điều tôi nói nữa thì sao?

Tuyết Tròn chợt ngẩn ra, nó lúng túng với câu hỏi này.

- Ờ....ở....thì bản thân anh có nhận thức vượt trội hơn họ. Anh có uy tín, và công trạng đưa họ đến ngày hôm nay. Làm gì có chuyện họ không nghe lời anh.

Lừa Đầu Đàn nở nụ cười nham hiểm nơi khóe miệng, rồi hỏi Tuyết Tròn:

- Tôi hỏi anh nhé. Nếu anh chỉ ngồi không mà có thức ăn ngon, liệu anh có tự đày đọa bản thân thêm việc quản cái đám "lắm chữ" kia không?

Tuyết Tròn đáp:

- Tất nhiên là có thể có những khúc mắc. Nhưng đó là vì lợi ích của lũ súc vật chúng ta. Nếu không học tri thức của con người, thì làm sao chống lại được sự tái chiếm các trang trại này?

Lừa nghe xong bèn cười lớn:

- Đó là suy nghĩ của riêng anh. Còn tôi thì không lo xa đến thế. Tôi chỉ cần họ vâng lời. Còn khi nào con người quay trở lại, tôi sẽ lại sống tiếp cuộc đời súc vật. Thế thôi!

Tuyết Tròn nghe xong sững sờ, không biết phải nói gì hơn nữa.

Lừa biết nó buồn, bèn nâng cốc rượu lên và bảo:

- Anh không cần phải suy nghĩ nhiều thế đâu. Tôi hiểu lòng anh. Anh cứ ở đây chơi và hưởng vinh hoa phú quý. Nghĩ nhiều chi cho nhọc người.

Tuyết Tròn ngậm ngùi nâng ly rượu. Nó chợt hiểu rằng, súc vật mang tư tưởng cấp tiến như nó thật không dễ sống!

.........

"Đặc ân" của bà Obama

Vừa sáng sớm dậy, lên mạng đọc thấy có bài nói về chuyện bà Michelle Obama tại Đại hội Toàn quốc của Đảng Dân chủ, Hoa Kỳ. Thôi thì, không bàn tới chuyện dân chủ Mỹ vì đó vốn là chuyện quá dài và phức tạp. Kỳ thực, chỉ muốn bàn tới 2 chữ "đặc ân" ở trong bài phát biểu này mà thôi:

"Trong vài năm qua, với tư cách là đệ nhất phu nhân, tôi có được đặc ân rất lớn là đi khắp đất nước này. Và tất cả những nơi tôi đã đi qua, những người mà tôi đã gặp, và những câu chuyện mà tôi đã nghe, tôi đã thấy được những điều tốt đẹp nhất về tinh thần nước Mỹ".

Tất nhiên, chuyện không có gì lớn cả, vì chỉ là gắng muốn luận ra cái ý của bà Obama mà thôi. Vì không có cơ hội phỏng vấn trực tiếp, hoặc giử thư hỏi bà về 2 chữ ấy.

Thực, nói về chuyện đi khắp nước Mỹ của Michelle. Rõ là, ở đất nước tự hào về nền dân chủ nhất thế giới, thì chẳng cần phải có được "đặc ân" để đi hết nước Mỹ. Vấn đề (có lẽ) chỉ cần có tiền (USD) và không nằm trong blacklist của các hãng hàng không là có thể đi lại thoải mái. Nếu có thời gian, bà có thể lựa chọn phương án đi ô tô hoặc xe bus.

Vậy rõ là, ý bà đang nhấn mạnh tới chuyện đi khắp nước Mỹ với tư cách là đệ nhất phu nhân. Như thế, đặc ân ở đây chính là: việc nhân dân Mỹ đã bầu cho chồng bà trở thành Tổng Thống; để bà được đi theo tiếp xúc với nhiều người; để bà không phải trả tiền cho những chuyến bay bằng phi cơ riêng của Tổng thống (được chi trả bằng tiền thuế của dân); để bà có cơ hội được nghe những điều tốt đẹp nhất về tinh thần nước Mỹ.

Nếu quả những suy luận này có lý, thì mình quả khâm phục bà vợ ông Tổng Thống Mỹ này. Bởi bà đã khẳng định rất rõ ràng, vợ các nguyên thủ quốc gia có thể ăn nói giỏi trước công chúng, chứ không chỉ biết mượn danh chồng làm ăn.

Cùng với đó, khẳng định thêm một điều rằng, chính việc "cọ xát" với công luận, dân chúng, các chính trị gia - tinh hoa của đất nước, có thêm cơ hội phát triển năng lực bản thân.

Đúng không nhỉ?